Skrypt zawiera podstawowe informacje przydatne w wykładach i laboratoriach z przedmiotów obejmujących tematykę sterowania ruchem kolejowym.
Opisane zagadnienia mają na celu zapoznanie z konstrukcją i działaniem podstawowych elementów srk (m.in. przekaźniki, dławiki torowe, dławiki wyrównawcze, itp.), urządzeń (czujniki szynowe, napędy zwrotnicowe, sygnalizatory torowe, przetwornice, pulpity nastawcze, itp.) oraz systemów srk (liniowe, stacyjne, oddziaływania tor-pojazd, sygnalizacji przejazdowej).
Przedstawiono systemy sterowania ruchem kolejowym stosowane przez koleje europejskie i wprowadzane w Polsce, takie jak: nastawcze - ESTW L90 PL, EBILOCK 850, SIMIS-W; liniowe - Eap, Ea, Eac, FELB, SHL-1; sterowania i kierowania ruchem - BUSZ-16, WSKR-2; oddziaływania w relacji tor-pojazd - EBICAB-900, ETOS; sygnalizacji przejazdowej - SPA-4, NE BUE 90E, BUES 2000, a także systemy sterowania dla linii małoobciążonych.
Dokładna znajomość zagadnień sterowania ruchem kolejowym dotyczą cycki nowoczesnych systemów srk pozwala zapewnić odpowiedni poziom bezpieczeństwa i utrzymanie dużej sprawności tych systemów.

Spis treści:

PRZEDMOWA

1. WSTĘP

2. PRZEKAŹNIKI
2.1. Ogólna charakterystyka przekaźników
2.2. Klasyfikacja przekaźników
2.3. Budowa i działanie przekaźników
2.3.1. Obwód elektryczny przekaźnika
2.3.2. Obwód magnetyczny przekaźnika
2.3.3. Zestyki przekaźnika
2.3.4. Włączenie przekaźnika w obwód elektryczny
2.3.5. Parametry przekaźnika
2.4. Przekaźniki prądu stałego
2.4.1. Przekaźniki typu JRB, JRC
2.4.2. Przekaźnik typu JRM
2.4.3. Przekaźniki typu JRK
2.4.4. Przekaźniki typu JRF
2.5. Przekaźniki prądu zmiennego
2.5.1. Zasada działania przekaźników indukcyjnych tarczowych
2.5.2. Przekaźnik dwustawny typu JRV
2.5.3. Przekaźnik trzystawny typu JRY
2.5.4. Przekaźnik czasowy typu RS
2,5.5. Elektroniczny przekaźnik fazowy
2.6. Blok przekaźnikowy

3. ELEMENTY STOSOWANE W SYSTEMACH STEROWANIA RUCHEM KOLEJOWYM
3.1. Elementy torowych urządzeń oddziaływania i sygnalizacji świetlnej
3.1.1. Dławiki torowe
3.1.1.1. Budowa i zasada działania dławików torowych
3.1.1.2. Schemat zastępczy dławika torowego
3.1.2. Transformatory
3.1.3. Dławiki wyrównawcze
3.2. Urządzenia oddziaływania punktowego tor-pojazd
3.2.1. Czujniki szynowe
3.2.1.1. Pneumatyczny czujnik szynowy
3.2.1.2. Magnetyczny czujnik szynowy
3.2.1.3. Dynamiczny czujnik szynowy
3.2.1.4. Kablowy czujnik szynowy
3.2.1.5. Magnetoelektroniczny czujnik szynowy
3.2.2. Elektromagnesy torowe
3.3. Elektryczne napędy zwrotnicowe
3.3.1. Wiadomości ogólne
3.3.2. Budowa napędu zwrotnicowego
3.3.3. Napęd zwrotnicowy typu A
3.3.4. Napęd zwrotnicowy typu B
3.3.5. Napęd zwrotnicowy typu EEA-4
3.3.6. Elektryczny rygiel zwrotnicowy
3.3.7. Układy nastawcze zwrotnicowe
3.4. Sygnalizatory torowe
3.4.1. Charakterystyka ogólna świetlnych sygnalizatorów przytorowych
3.4.2. Układy optyczne sygnalizatorów świetlnych
3.4.3. Konstrukcja urządzeń sygnalizatorów świetlnych
3.4.4. Elektryczne układy sygnalizatorów świetlnych
3.5. Pulpity nastawcze
3.5.1. Przeznaczenie
3.5.2. Zasady konstrukcji i obsługi pulpitu nastawczego
3.5.3. Pulpit nastawczy kostkowy
3.5.4. Pulpit komputerowy systemu OSA
3.6. Przetwornice rezerwowego zasilania urządzeń srk
3.6.1. Wiadomości ogólne
3.6.2. Przetwornice elektromaszynowe
3.6.3. Przetwornice tranzystorowe
3.6.3.1. Budowa i zasada działania przetwornicy tranzystorowej
3.6.4. Przetwornice tyrystorowe
3.6.4.1. Budowa i zasada działania przetwornicy tyrystorowej

4. OBWODY TOROWE
4.1. Wprowadzenie
4.2. Budowa i działanie podzespołów obwodu torowego
4.3. Klasyfikacja obwodów torowych
4.4. Parametry odcinka izolowanego
4.4.1. Parametry jednostkowe
4.4.2. Parametry falowe
4.5. Czułość bocznikowania obwodu torowego
4.6. Typowe układy obwodów torowych
4.7. Bezzłączowe obwody torowe stosowane na PKP
4.7.1. Elektroniczny Obwód Nakładany
4.7.1.1. Zasada działania obwodu EON
4.7.1.2. Budowa i zasada działania nadajnika sygnału
4.7.1.3. Budowa i zasada działania odbiornika EON
4.7.1.4. Kontrola zajętości torów stacyjnych z wykorzystaniem urządzeń EON
4.7.2. System Stacyjnych Obwodów Torowych SOT-2
4.7.2.1. Konfiguracje obwodów torowych SOT-2
4.7.2.2. Zasada działania obwodów torowych SOT-2
4.7.2.3. Budowa i zasada działania nadajnika SOT-22
4.7.2.4. Budowa i zasada działania odbiornika SOT-22

5. SYSTEMY LINIOWE STEROWANIA RUCHEM
5.1. Wiadomości ogólne
5.2. Klasyfikacja samoczynnych blokad liniowych
5.3. Wybrane systemy liniowe srk
5.3.1. Półsamoczynna blokada liniowa typu Eap
5.3.1.1. Zasada działania blokady liniowej Eap
5.3.2. Samoczynna blokada liniowa typu Ea
5.3.2.1. Układy automatyki liniowej
5.3.2.2. Obwody torowe
5.3.2.3. Układy powiązania urządzeń liniowych ze stacyjnymi
5.3.2.4. Układy zbliżania i oddalania
5.3.2.5. Bezpieczność budowy urządzeń blokady Ea
5.3.3. Samoczynna blokada liniowa typu Eac
5.3.3.1. Zasada działania samoczynnej blokady liniowej typu Eac
5.3.3.2. Obwody nadawania i odbioru sygnałów zależnościowych
5.3.3.3. Migacz elektroniczny i obwód świateł
5.3.3.4. System informacyjno-diagnostyczny
5.3.4. Samoczynna blokada liniowa typu FELB
5.3.4.1. Opis i zasada działania blokady liniowej FELB
5.3.5. Komputerowy System Samoczynnej Blokady Liniowej typu SHL-1
5.3.5.1. Opis i zasada działania blokady liniowej SHL-1
5.3.6. Blokada samoczynna o zasilaniu impulsowym
5.4. Powiązanie urządzeń samoczynnej blokady liniowej urządzeniami stacyjnymi

6. SYSTEMY NASTAWCZE STEROWANIA RUCHEM
6.1. Rozwój systemów stacyjnych
6.1.1. Urządzenia przekaźnikowe stosowane w systemach stacyjnych
6.1.1.1. Urządzenia przekaźnikowe systemu E
6.1.1.2. Podstawowe obwody systemu E
6.1.1.3. Urządzenia przekaźnikowe systemu PB
6.1.2. Komputerowe systemy nastawcze
6.2. Wybrane systemy nastawcze srk
6.2.1. Mikroprocesorowy Stacyjny System Nastawczy ESTW L90 PL
6.2.1.1. Konfiguracja systemu ESTW L90 PL
6.2.1.2. Hierarchia sytemu ESTW L90 PL
6.2.1.3. Zadania modułów
6.2.2. Komputerowy System Urządzeń Stacyjnych EBILOCK850
6.2.3. Bezpieczny Mikrokomputerowy System SIMIS-W
6.2.3.1. Charakterystyka systemu
6.2.3.2. Struktura SIMIS-W
6.2.3.3. Konfiguracja systemu
6.2.3.4. Funkcje SIMIS-W
6.2.4. Oszczędnościowy System Automatyki OSA-H
6.2.5. System Uproszczony Przekaźnikowy SUP-3
6.3. Systemy zdalnego sterowania i kierowania ruchem
6.3.1. Urządzenia Zdalnego Sterowania BUSZ-16
6.3.2. Wieloprocesorowy System Kierowania Ruchem WSKR-2

7. SYSTEMY ODDZIAŁYWANIA W RELACJI TOR - POJAZD
7.1. Wiadomości ogólne
7.2. Klasyfikacja systemów oddziaływania tor - pojazd
7.3. Sygnalizacja kabinowa i samoczynne hamowanie pociągów w kolejnictwie polskim
7.3.1. Samoczynne hamowanie pociągów typu punktowego
7.3.2. Urządzenia sygnalizacji kabinowej
7.4. Ciągłe przekazywanie informacji do pojazdu trakcyjnego
7.4.1. Urządzenia ciągłego przekazywania szynowego z kodem impulsowym
7.4.2. Urządzenia ciągłego przekazywania szynowego z kodem częstotliwościowym
7.5. System Kontroli Hamowania Pociągu KHP
7.5.1. Opis działania systemu KHP
7.5.2. Urządzenia przytorowe
7.5.2.1. Struktura urządzeń torowych
7.5.2.2. Torowe elektromagnesy SHP
7.5.2.3. Nadajniki sygnału pętli 55kHz
7.5.2.4. Nadajniki sygnałów kodowych KHP
7.5.2.5. Przekładnik sygnałowy
7.5.2.6. Zasilanie urządzeń przytorowych KHP
7.5.2.7. Lokalizacja urządzeń torowych
7.5.3. Urządzenia pojazdowe
7.5.4. Działanie urządzeń pojazdowych
7.6. System Automatycznej Kontroli Jazdy Pociągu EBICAB-900
7.6.1. Charakterystyka systemu
7.6.2. Budowa systemu EBICAB-900
7.6.2.1. Urządzenia przytorowe
7.6.2.2. Urządzenia pokładowe
7.6.3. Opis pracy systemu
7.6.4. Bezpieczeństwo systemu
7.7. Europejski System Sterowania Pociągiem ETCS
7.7.1. Podstawowe funkcje realizowane przez urządzenia ETCS
7.7.1.1. Dane o pojeździe
7.7.1.2. Dane o drodze przebiegu
7.7.1.3. Obliczanie statycznych profili prędkości
7.7.1.4. Obliczanie dynamicznego profilu prędkości
7.7.1.5. Transmisja
7.7.2. Poziomy zastosowania ETCS
7.7.3. Podsystemy ETCS
7.7.4. Tryby pracy urządzenia pokładowego ETCS
7.7.5. Projekt ETCS w warunkach kolejnictwa polskiego
7.7.5.1. System ERTMS/ETCS - MMI
7.7.5.2. System ERTMS/ETCS - RBC

8. SYSTEMY SYGNALIZACJI PRZEJAZDOWEJ
8.1. Wyposażanie przejazdów i przejść kolejowych w urządzenia zabezpieczenia ruchu
8.2. Klasyfikacja urządzeń sygnalizacji przejazdowej
8.3. Zasada działania samoczynnej sygnalizacji przejazdowej
8.4. Analiza techniczna wybranych systemów samoczynnej sygnalizacji przejazdowej
8.4.1. System samoczynnej sygnalizacji przejazdowej typu SPA-4
8.4.2. System samoczynnej sygnalizacji przejazdowej typu NE BUE 90E
8.4.3. System samoczynnej sygnalizacji przejazdowej typu BUES 2000
8.5. Przykłady urządzeń sygnalizacji przejazdowej
8.5.1. Sygnalizacja przejazdowa z odcinkami izolowanymi dla linii dwutorowej z ruchem jednokierunkowym po każdym torze
8.5.2. Sygnalizacja przejazdowa z odcinkami izolowanymi dla linii o ruchu zmiennokierunkowym
8.5.3. Sygnalizacja przejazdowa z czujnikami dla linii jednotorowej o ruchu zmiennokierunkowym
8.5.4. Uniwersalna sygnalizacja przejazdowa z czujnikami
8.5.5. Sygnalizacja przejazdowa z nakładanymi obwodami torowymi i translacjami
8.5.6. Sygnalizacja przejazdowa ze stałym czasem ostrzegania

9. SYSTEMY STEROWANIA DLA LINII MAŁOOBCIĄŻONYCH
9.1. Linie o małym natężeniu ruchu
9.2. System organizacji i sterowania ruchem na linii mało obciążonej Ulikowo - Kalisz Pomorski
9.2.1. Ogólne założenia systemowe
9.2.2. Urządzenia łączności
9.2.2.1. Urządzenia radiołączności pociągowej
9.2.2.2. Urządzenia radiołączności dla transmisji danych
9.2.3. Urządzenia zdalnego sterowania
9.2.4. Urządzenia stwierdzania końca pociągu
9.3. Urządzenia sterowania ruchem kolejowym
9.3.1. Centrum Sterowania
9.3.2. Urządzenia przytorowe
9.3.2.1. Zwrotnice
9.3.2.2. Kontrola zajętości toru
9.3.2.3. Sygnalizatory
9.3.3. Przejazdy w poziomie szyn
9.3.3.1. Samoczynne sygnalizacje przejazdowe szlakowe
9.3.3.2. Samoczynne sygnalizacje przejazdowe na mijankach
9.4. Europejski standardowy system dla linii mało obciążonych
9.4.1. Polska strategia wdrażania ETCS

LITERATURA
SPIS RYSUNKÓW
STRESZCZENIE
SUMMARY