Niesłabnące zainteresowanie Czytelników oraz szybkie wyczerpanie się nakładu skłoniło autorów i wydawcę do przygotowania czwartego wydania podręcznika. Jest to bowiem podstawowa publikacja w kształceniu specjalizacyjnym praktykujących lekarzy weterynarii, ponadto korzystają z niej studenci weterynarii, jak również hodowcy psów i kotów.
Książka obejmuje zagadnienia związane z zapadalnością tych gatunków na różne choroby, zwłaszcza na schorzenia układu rozrodczego oraz gruczołu mlekowego. Mimo ogromnego postępu w medycynie weterynaryjnej, procesy rozrodu małych zwierząt nie są do końca poznane. Stąd też szczególną uwagę zwrócono na metody klinicznego i laboratoryjnego badania układu rozrodczego, omówiono hormonalne i biotechniczne metody kontroli płodności.
Rozród małych zwierząt to trudny temat badawczy, choć ciekawy, zarówno z punktu widzenia praktyki, jak i dydaktyki. Całościowe i wyczerpujące opracowanie zagadnień z tego zakresu jest zatem atutem tego podręcznika. Dodatkowo ilustracje, zwięzła forma oraz bogaty wykaz piśmiennictwa podnoszą wartość publikacji
Autorzy pragną wyrazić nadzieję, że kolejne wydanie podręcznika będzie pomocne w poszerzeniu wiedzy teoretycznej i praktycznej, a także przyczyni się do postępu w tym interesującym oraz użytecznym obszarze medycyny weterynaryjnej.


Spis treści
Przedmowa do wydania czwartego    

Część I. Zaburzenia rozrodu suk    
1.    Cykl płciowy    
1.1.    Charakterystyka cyklu płciowego    
1.2.    Hormonalna regulacja cyklu płciowego    
2.    Badanie ginekologiczne suki    
2.1.    Plan badania    
2.2.    Oglądanie    
2.3.    Oglądanie i omacywanie gruczołu mlekowego    
2.4.    Omacywanie jamy brzusznej    
2.5.    Wziernikowanie pochwy (waginoskopia)    
2.6.    Badanie cytologiczne wymazów pochwowych    
2.7.    Badania hormonalne    
2.8.    Badanie ultrasonograficzne    
2.9.    Badanie radiologiczne    
2.10.    Badanie oporności śluzu pochwowego    
2.11.    Badanie mikrobiologiczne    
2.12.    Badania hematologiczne i serologiczne    
2.13.    Wykrywanie glukozy i oznaczanie pH wydzieliny pochwowej
3.    Antykoncepcja u suk    
3.1.    Kastracja chirurgiczna    
3.1.1.    Usunięcie jajników    
3.1.2.    Usunięcie macicy i jajników    
3.1.3.    Komplikacje po kastracji    
3.2.    Długotwałe blokowanie cyklu progestagenami    
3.2.1. Komplikacje blokowania cyklu progestagenami    
3.3.    Przesunięcie cieczki    
3.4.    Przerwanie cieczki    
3.5.    Zapobieganie nidacji    
3.6.    Hormonalne przerywanie ciąży    
4.    Zaburzenia cyklu rujowego u suk    
4.1.    Brak rui    ,    
4.2.    Przedłużona cieczka    
4.2.1.    Przedłużony okres przedrujowy    
4.2.2.    Przedłużona ruja właściwa    
4.3.    Nieregularna cieczka    
4.4.    Torbiele jajnikowe    
4.5.    Nowotwory jajnika    
5.    Schorzenia pochwy    
5.1.    Zaburzenia rozwojowe    
5.2.    Zapalenie pochwy    
5.3.    Wypadanie pochwy    
5.4.    Nowotwory pochwy    
6.    Schorzenia macicy    
6.1.    Zaburzenia rozwojowe macicy    
6.2.    Zespół endometritis-pyometra    
6.2.1.    Ropomacicze    
6.2.2.    Przewlekłe zapalenie błony śluzowej macicy    
6.2.3.    Torbielowaty rozrost gruczołów błony śluzowej macicy ..
6.3.    Nowotwory macicy    
7.    Zaburzenia rozwoju płciowego    
7.1.    Nieprawidłowości płci chromosomalnej     
7.2.    Nieprawidłowości płci gonadalnej    
7.3.    Nieprawidłowości płci fenotypowej    
8.    Określanie terminu owulacji    
9.krycie naturalne    
10. Choroby przenoszone drogą płciową    
1. Opryszczka narządów płciowych    
,2. Bruceloza    
11. Ciąża    
1. Hormonalna regulacja ciąży     
2. Rozpoznawanie ciąży    
3. Żywienie ciężarnych suk    
4. Patologia ciąży    
11.4.1.    Ronienie    
11.4.2.    Przeładowanie macicy    
11.4.3.    Ciąża pozamaciczna    
11.4.4.    Przepuklina pachwinowa ciężarnej macicy    
11.4.5.    Skręt macicy    
11.4.6.    Przedłużenie ciąży (ciąża przenoszona)    
11.4.7.    Hipoglikemia ciążowa    
12.poród    
1.    Hormonalna regulacja porodu    .    
2.    Plan badania położniczego    
3.    Patologia porodu    
12.3.1.    Przeszkody porodowe ze strony matki    
12.3.2.    Przeszkody porodowe ze strony płodu    
12.3.3.    Ogólne zasady udzielania pomocy porodowej    
12.3.4.    Cięcie cesarskie    
12.3.5.    Postępowanie z noworodkiem    
13. Okres poporodowy    
1.    Pęknięcie krocza    
2.    Wypadnięcie macicy    
.3. Zatrzymanie łożyska    
4.    Intoksykacja poporodowa i poporodowe zapalenie macicy    
.5. Niedozwój miejsc placentacji    
.6. Krwawienie z macicy    
.7. Tężyczka poporodowa    
14. neonatologia     
.1. Fizjologia szczeniąt    
.2. Straty szczeniąt we wczesnym okresie postnatalnym    
.3. Zamartwica noworodków    
.4. Hipotermia    
.5. Hipoglikemia    
.6. Odwodnienie    
.7. Szczenięta słabe    
.8. Zespół krwotoczny    
.9. Żółtaczka hemolityczna        
.10. Zapalenie pępka    
.11. Posocznica szczeniąt    
.12. Zakażenie wirusem Herpes    
.13. Zespół toksycznego mleka    
.14. Zespół słabnięcia szczeniąt    
.15. Sztuczne karmienie szczeniąt    
.16. Zapalenie jelit (biegunka)    
.17. Zatrzymanie kału    
15. schorzenia gruczołu mlekowego    
.1. Ciąża urojona    
.2. Zapalenie gruczołu mlekowego    
i.3. Nowotwory gruczołu mlekowego    
i.4. Brak mleka

cześć II Zaburzenia rozrodu psów samców
1    Hormonalna regulacja rozrodu u psów samców    
2    Plan badania andrologicznego psa    
2.1.    Badanie kliniczne    
2.2.    Badanie USG    
2.3.    Badanie radiologiczne    
2.4.    Badanie mikrobiologiczne    
2.4.1. Wymaz z napletka    
2.42. Badanie wydzieliny z prostaty    
2.5.    Badania hematologiczne i serologiczne    
3.    Pobieranie i ocena nasienia    
3.1.    Pobieranie nasienia    
3.2.    Ocena nasienia    
3.2.1.    Ocena makroskopowa (objętość i wygląd nasienia).
3.2.2.    Ruchliwość plemników    
3.2.3.    Gęstość nasienia    
3.2.4.    Koncentracja plemników    
3.2.5.    Odsetek plemników martwych    
3.2.6.    Zmiany morfologiczne    
3.2.7.    Badanie bakteriologiczne nasienia    
4.    Sztuczne unasiennianie    
4.1.    Unasiennianie nasieniem świeżym lub konserwowanym
4.2.    Unasiennianie nasieniem mrożonym    
5.    Schorzenia moszny    
6.    Schorzenia jąder i najądrzy    
6.1.    Niezstąpienie jąder, czyli wnętrostwo    
6.2.    Brak jąder    
6.3.    Niedorozwój jąder    
6.4.    Brak lub niedorozwój najądrzy i nasieniowodów    
6.5.    Zapalenie jąder i najądrzy    
6.6.    Nowotwory jądra    
6.6.1.    Nasieniak    
6.6.2.    Guz z komórek śródmiąższowych    
6.6.3.    Guz z komórek podporowych    
6.7.    Zwyrodnienie i zanik jąder    
6.8.    Nagromadzenie się krwi w jamie pochwowej jądra    
6.9.    Wodniak jamy pochwowej jądra    
7.    Schorzenia gruczołu krokowego    
7.1.    Przerost gruczołu krokowego    
7.2.    Zapalenie gruczołu krokowego    
7.3.    Torbiele gruczołu krokowego    
7.4.    Nowotwory gruczołu krokowego    
8.    Schorzenia prącia i napletka    
8.1.    Wady rozwojowe prącia i napletka    
8.1.1.    Spodziectwo    
8.1.2.    Stulejka    
8.1.3.    Załupek    
8.1.4.    Przetrwałe wędzidełko napletka    
8.2.    Zapalenie prącia i napletka    
8-3. Rany prącia i napletka    
8.4.    Nowotwory prącia i napletka    
8.5.    Wypadnięcie prącia    
Nadmierna pobudliwość seksualna    
Kastracja psów    

Część III. Zaburzenia rozrodu kotek    
1.    Cykl rozrodczy    
2.    Badanie ginekologiczne kotki    
3.    Antykoncepcja u kotek    
3.1.    Kastracja chirurgiczna    
3.1.1.    Usunięcie jajników z prawego boku    
3.1.2.    Usunięcie jajników w lini białej    
3.1.3.    Usunięcie macicy i jajników    
3.1.4.    Komplikacje po kastracji chirurgicznej    
3.2.    Blokada cyklu płciowego    
3.3.    Przesunięcie rui    
3.4.    Przerwanie rui    
3.5.    Zapobieganie nidacji    
3.6.    Przerywanie ciąży    
4.    Zaburzenia funkcji jajników    
4.1.    Brak rui    
4.2.    Nimfomania (ciągła ruja)    
4.3.    Indukowanie owulacji    
5.    Rozpoznawanie ciąży    
6.    Ciąża rzekoma    
7.    Schorzenia pochwy    
7.1.    Przetrwała błona dziewicza    
7.2.    Zapalenie pochwy    
7.3.    Nowotwory pochwy    
8.    Schorzenia macicy    
8.1.    Zaburzenia rozwojowe    
8.2.    Zespół endometritis-pyometra    
9.    Patologia ciąży    
9.1.    Nadpłodnienie    
9.2.    Przeładowanie macicy    
9.3.    Ciąża pozamaciczna    
9.4.    Skręt macicy    
9.5.    Krwawienie z macicy w czasie ciąży    
9.6.    Obumarcie płodów w czasie ciąży i ronienie    
10.    Poród    
10.1.    Badanie porodowe i ogólne zasady udzielania pomocy porodowej    
10.2.    Przyczyny ciężkich porodów    
10.2.1.    Przeszkody porodowe ze strony matki    
10.2.2.    Przeszkody porodowe ze strony płodu    
10.3.    Cięcie cesarskie    
11.    Zaburzenia okresu poporodowego    
11.1.    Poporodowe krwawienia z macicy    
11.2.    Wypadnięcie macicy    
11.3.    Zatrzymanie łożyska    
11.4.    Poporodowe zapalenie macicy i intoksykacja poporodowa    
11.5.    Tężyczka (rzucawka) poporodowa    
12.    Schorzenia gruczołu mlekowego    
12.1.    Zapalenie gruczołu mlekowego    
12.2.    Nowotwory gruczołu mlekowego    
12.3.    Torbiele gruczołu mlekowego    
13.    Noworodki    
13.1.    Schorzenia noworodków    
13.2.    Sztuczny odchów kociąt    

Część IV. Zaburzenia rozrodu kocurów    
1.    Zaburzenia rozwoju płciowego    
2.    Niezstąpienie jąder    
3.    Zwyrodnienie jąder, nowotwory i stany zapalne jąder    
4.    Zapalenie napletka    
5.    Kastracja kocurów    
6.    Sztuczne unasiennianie