Jako stowarzyszenie społeczne skupiające dzieci, młodzież i dorosłych harcerstwo jest fenomenem głęboko zakorzenionym w życiu społecznym, tradycji i kulturze narodowej. Sto lat funkcjonowania harcerstwa w społeczeństwie polskim stanowi niebagatelną okazję do przypomnienia historii i tradycji ruchu harcerskiego, przybliżenia postaci i wydarzeń nierozerwalnie związanych z ideami i zasadami harcerstwa, zaprezentowania dorobku organizacji harcerskich na przestrzeni minionych lat, jak i wprowadzenia w aktualne problemy rozwoju harcerstwa. Obchody jubileuszu stulecia harcerstwa przybierały różnorodne formy, do których należały: wystawy, zloty, prezentacje kulturalne, widowiska, obrzędowe spotkania tematyczne, seminaria, konferencje, publikacje (patrz: Aneks). Realizowane one były zarówno w skali ogólnokrajowej i ogólnozwiązkowej, jak i na terenie mniejszych lub większych harcerskich „podwórek” – drużyn i szczepów, hufców i chorągwi. Publikacja stanowi właśnie przykład jednej z wielu form uczczenia setnej rocznicy powstania harcerstwa na terenie Chorągwi Ziemi Lubuskiej ZHP. Inspiracją do jej opracowania i wydania była konferencja naukowa na temat: „Metodyka harcerska i jej rola w stymulowaniu indywidualnego i społecznego rozwoju dzieci, młodzieży i dorosłych”, zorganizowana 18 maja 2010 roku na Uniwersytecie Zielonogórskim pod patronatem Jego Magnificencji  Rektora, prof. dra hab. Czesława Osękowskiego. Wówczas to stwierdziliśmy, że teksty wystąpień konferencyjnych warto utrwalić „dla potomnych”, dla przyszłych harcerzy czy historyków harcerskiej aktywności na naszych ziemiach.

Spis treści

Wstęp

I. HARCERSKA METODYKA NA PRZESTRZENI LAT

Andrzej Janowski, Wkład Aleksandra Kamińskiego w pojmowanie harcerstwa

Jakub Jerzy Czarkowski, O metodzie harcerskiej i jej rozwoju

Zbigniew Czarnuch, O związkach programu wychowawczego harcerstwa i wynikającej z niego metody z etapami dziejów Polski. Starego instruktora refleksje jubileuszowe

Krystyna Stech, Społeczny zasięg metodyki harcerskiej

II. METODYCZNE WYMIARY DZIAŁALNOŚCI

LUBUSKICH ZESPOŁÓW HARCERSKICH – WCZORAJ I DZIŚ

Marek Musielak, Harcerstwo spod znaku Rodła

Marek Musielak, Wspomnienie o podharcmistrzu Franciszku Sarnowskim – harcerzu, instruktorze i nauczycielu

Andrzej Roch Kowalski, O druhu Bogdanie Kowalskim wspomnienie syna Andrzeja

Jerzy Zgodziński, Z Korczakiem w harcerstwo!

Przemysław Bartkowiak, Powstanie i działalność struktur Nieprzetartego Szlaku na Ziemi Lubuskiej w latach 1960-1989

Krystyna Stech, Harcerstwo na zielonogórskiej uczelni

Paweł Bryk, Wychowanie duchowe w Związku Harcerstwa Polskiego – na przykładzie doświadczeń duszpasterstwa harcerzy chorągwi Ziemi Lubuskiej w latach 1999 - 2010

Kamil Wasilkiewicz, Metodyka wędrownicza w świetle działalności Referatu Wędrowniczego Chorągwi Ziemi Lubuskiej Związku Harcerstwa Polskiego

III. POSZUKIWANIE DRÓG ROZWOJU METODYKI HARCERSKIEJ

Urszula Świderska-Włodarczyk, Harcerskie wzorce osobowe i ich recepcja na przykładzie harcmistrza Zygmunta Imbierowicza

Elżbieta Maciejewska, Strategia harcerskiej służby: tradycyjne wartości – nowoczesny program

Jerzy Siepak, Urszula Świderska-Włodarczyk, Ewaluacja harcerskiej pracy

Katarzyna Jarosz, Rodowód harcerski: przyczyny wstępowania i występowania dzieci i młodzieży z pracy w ZHP

Dorota Chomiak, Stosowanie metodyki zuchowej, harcerskiej i starszoharcerskiej w Związku Harcerstwa Polskiego

Artur Doliński, Metoda harcerska – współczesny kontekst społeczny

Krystyna Stech, Seniorzy o sobie i harcerstwie

Komendanci Chorągwi ZHP w Zielonej Górze

Informacje o autorach

Aneks